Και μάλιστα, με χρονικό ορίζοντα που μπορεί να φτάσει έως τις 31 Δεκεμβρίου 2040!
Στην Ελλάδα του 2026, στην Ελλάδα που μετά το έγκλημα των Τεμπών υποτίθεται ότι έχει θέσει την ασφάλεια των σιδηροδρομικών μεταφορών στην κορυφή των προτεραιοτήτων της, η Κυβέρνηση ζήτησε από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή να επιτραπεί η χρήση παλαιότερης έκδοσης του ETCS, με τεχνικές προδιαγραφές που ίσχυαν ήδη το 2018 και βασίζονται σε ακόμη παλαιότερη τεχνολογία.
Και ποιο ήταν το βασικό επιχείρημα; Το κόστος!
Σύμφωνα με τα στοιχεία που υπέβαλε η ελληνική πλευρά, η αναβάθμιση των συγκεκριμένων οχημάτων στις νεότερες προδιαγραφές ETCS Baseline 4 θα προκαλούσε πρόσθετη οικονομική επιβάρυνση περίπου 59 εκατομμυρίων ευρώ, στην οποία περιλαμβάνονται τόσο το κόστος αναβάθμισης όσο και εκτιμώμενα χαμένα έσοδα από ενδεχόμενη ακινητοποίηση του τροχαίου υλικού.
Επιπλέον, υποστηρίχθηκε ότι η συγκεκριμένη αναβάθμιση θα καθυστερούσε την επιχειρησιακή χρήση του ETCS από τα τέλη του 2026 έως το 2030.
Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή αποδέχτηκε το αίτημα, με το σκεπτικό ότι η νωρίτερη ενεργοποίηση μιας παλαιότερης, αλλά συμβατής με την ελληνική υποδομή, έκδοσης του ETCS θα μπορούσε να βελτιώσει ταχύτερα το σημερινό επίπεδο ασφάλειας.
Και εδώ αρχίζουν τα πραγματικά ερωτήματα.
- Πώς είναι δυνατόν, το 2026, η Ελλάδα να βρίσκεται ακόμη στη διαδικασία ενεργοποίησης συστημάτων ασφαλείας προηγούμενων τεχνολογικών γενεών;
- Πώς γίνεται, τριάμισι χρόνια μετά την τραγωδία των Τεμπών, να συζητάμε ακόμη για το πότε θα τεθεί σε λειτουργία το εποχούμενο ETCS σε 111 οχήματα της μεγαλύτερης σιδηροδρομικής επιχείρησης της χώρας;
- Ποιος ευθύνεται για το γεγονός ότι φτάσαμε στο σημείο η συμμόρφωση με τις νεότερες ευρωπαϊκές προδιαγραφές να παρουσιάζεται ως οικονομικά δυσβάσταχτη και επιχειρησιακά ανέφικτη πριν από το 2030;
- Και κυρίως, ποιος εγγυάται ότι το ETCS θα λειτουργήσει πράγματι στα συγκεκριμένα οχήματα μέχρι το τέλος του 2026, όπως υποστηρίχθηκε προς την Ευρωπαϊκή Επιτροπή;
Γιατί η απόφαση δεν αποδεικνύει ότι τα συστήματα λειτουργούν ήδη. Ούτε υποκαθιστά τις απαραίτητες δοκιμές, εγκρίσεις, πιστοποιήσεις και διαδικασίες ασφάλειας.
Αντίθετα, αναδεικνύει το τεράστιο χάσμα ανάμεσα στις κυβερνητικές εξαγγελίες και στην πραγματική κατάσταση του ελληνικού σιδηροδρόμου.
Και υπάρχει κάτι ακόμη. Η απόφαση προβλέπει ότι η μελέτη για τη μετάβαση σε νεότερες εκδόσεις ETCS θα πραγματοποιηθεί την περίοδο 2030–2035, ενώ η εξαίρεση μπορεί να διατηρηθεί έως το 2040, εκτός αν προκύψει νωρίτερα υποχρέωση αναβάθμισης.
Δηλαδή, ενώ η Ευρώπη προχωρά στην επόμενη γενιά συστημάτων ελέγχου και ασφάλειας της κυκλοφορίας, η Ελλάδα εξασφαλίζει τη δυνατότητα να συνεχίσει με παλαιότερες τεχνικές προδιαγραφές για πολλά ακόμη χρόνια.
Αυτό είναι το περιβόητο "Ελλάδα 2.0";
Να παρουσιάζουμε ως εκσυγχρονισμό την καθυστερημένη ενεργοποίηση συστημάτων που θα έπρεπε να λειτουργούν εδώ και χρόνια;
Να πανηγυρίζουμε για επενδύσεις και ψηφιακό μετασχηματισμό, όταν εξακολουθούμε να αναζητούμε εξαιρέσεις από τις νεότερες ευρωπαϊκές προδιαγραφές;
Να επικαλούμαστε διαρκώς την ασφάλεια, αλλά να μη γνωρίζουν ακόμη οι εργαζόμενοι πότε θα ολοκληρωθεί η εγκατάσταση, η πιστοποίηση και η επιχειρησιακή λειτουργία των συστημάτων στα οχήματα που οδηγούν καθημερινά;
Και αλήθεια, ποιος θα πληρώσει τελικά τον λογαριασμό;
Η Hellenic Train; Το Ελληνικό Δημόσιο; Οι Ευρωπαίοι φορολογούμενοι;
Ποιος συνέταξε την οικονομική μελέτη των 59 εκατομμυρίων ευρώ και ποιος έλεγξε τα στοιχεία της;
Γιατί οι εργαζόμενοι και η κοινωνία πρέπει να γνωρίζουν πώς αξιολογούνται οι επενδύσεις στην ασφάλεια, πώς κατανέμεται το κόστος και ποιος αναλαμβάνει την ευθύνη για τις καθυστερήσεις.
Ας είμαστε απολύτως σαφείς.
Η επιλογή να ενεργοποιηθεί άμεσα ένα παλαιότερο αλλά συμβατό σύστημα ETCS μπορεί να είναι προτιμότερη από το να παραμείνουν τα τρένα χωρίς λειτουργικό σύστημα αυτόματης προστασίας για άλλα τέσσερα χρόνια. Αυτό όμως δεν αποτελεί επιτυχία. Αποτελεί αναγνώριση του πόσο πίσω έχει μείνει ο ελληνικός σιδηρόδρομος.
Και δεν μπορεί η ανάγκη για άμεση βελτίωση της ασφάλειας να μετατραπεί σε άλλοθι για την επ' αόριστον αναβολή του πραγματικού τεχνολογικού εκσυγχρονισμού.
Οι μηχανοδηγοί έχουμε προειδοποιήσει επανειλημμένα για τις ελλείψεις στα συστήματα ασφαλείας. Έχουμε αναδείξει τα προβλήματα του τροχαίου υλικού, της υποδομής και των διαδικασιών λειτουργίας. Έχουμε ζητήσει συγκεκριμένες λύσεις, με χρονοδιαγράμματα και λογοδοσία. Δεν χρειαζόμαστε άλλες εξαγγελίες.
Ζητούμε πλήρη δημοσιοποίηση της τεχνικής και οικονομικής τεκμηρίωσης που συνόδευσε το Ελληνικό αίτημα, αναλυτικό χρονοδιάγραμμα ενεργοποίησης του ETCS ανά όχημα, σαφή ενημέρωση για τις πιστοποιήσεις και τις δοκιμές και εγγυήσεις για την ασφαλή λειτουργία των συστημάτων.
Γιατί η ασφάλεια δεν μπορεί να μετριέται μόνο με οικονομικούς δείκτες. Ούτε μπορεί να εξαρτάται από επικοινωνιακές ανάγκες και κυβερνητικά χρονοδιαγράμματα.
Το τραγικό είναι ότι χρειάστηκε να φτάσουμε στο 2026 για να συζητάμε πώς θα λειτουργήσουν συστήματα που θα έπρεπε να αποτελούν εδώ και χρόνια αυτονόητο μέρος της καθημερινής σιδηροδρομικής λειτουργίας.
Ελλάδα 2.0, λοιπόν.
Με τεχνολογία προηγούμενων δεκαετιών, με εξαιρέσεις μέχρι το 2040 και με τον εκσυγχρονισμό να παραπέμπεται διαρκώς στο μέλλον. Γιατί τελικά, στον ελληνικό σιδηρόδρομο, το «2.0» δεν σημαίνει απαραίτητα δύο βήματα μπροστά.
Μπορεί να σημαίνει και είκοσι χρόνια πίσω.
Το στέκι της έλξης - Το blog των Σιδηροδρομικών
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου