«Απο τις εξαγγελίες στην πραγματικότητα». Ανακοίνωση Συλλόγου Διπλωματούχων Μηχανικών

Σιδηροδρομικός άξονας Αθήνα–Θεσσαλονίκη: 

Ο Αύγουστος πέρασε. Η διπλή γραμμή και τα σύγχρονα συστήματα ασφαλείας ακόμη αναμένoνται. Τον Αύγουστο του 2025 είχε ανακοινωθεί από την Κυβέρνηση ότι: “Τον Αύγουστο του 2026, ολόκληρη η γραμμή Αθήνα–Θεσσαλονίκη θα διαθέτει διπλή υποδομή και σύγχρονα συστήματα ασφαλείας”. Στις 2 Ιουνίου 2026 η δέσμευση έγινε ακόμη πιο συγκεκριμένη:

“Τον Αύγουστο παραδίδεται το Αθήνα–Θεσσαλονίκη με διπλή γραμμή”. Οι σχετικές δηλώσεις δημοσιεύθηκαν ευρέως και συνοδεύτηκαν από τη διαβεβαίωση ότι τα έργα αποκατάστασης στη Θεσσαλία εξελίσσονται εντός του προβλεπόμενου χρονοδιαγράμματος. 

Και ο βασικός σιδηροδρομικός άξονας εξακολουθεί να μην έχει αποκατασταθεί στο σύνολό του σε διπλή γραμμή, με την ελάχιστη κυκλοφορία των μόλις δύο ημερήσιων δρομολογίων ανά κατεύθυνση και μονοδρόμηση στο τμήμα Λειανοκλάδι – Λάρισα. Τον Σεπτέμβριο του 2025, η περικοπή των δρομολογίων παρουσιάστηκε ως αναγκαία για την εκτέλεση των έργων αποκατάστασης του σιδηροδρομικού διαδρόμου στη Θεσσαλία, τα οποία –όπως είχε ανακοινωθεί– θα είχαν ολοκληρωθεί το καλοκαίρι του 2026. Τελικά, μειώθηκαν τα δρομολόγια για να προχωρήσουν τα έργα. Τα έργα όμως ... συνεχίζουν να προχωρούν.  

 Ο Σύλλογος Διπλωματούχων Μηχανικών Σιδηροδρόμων είχε προειδοποιήσει ήδη από τον Ιούλιο του 2024 για τον πολυκερματισμό της διαχείρισης των σιδηροδρομικών έργων μεταξύ Υπουργείου, Αναδόχου, ΟΣΕ και Ι.Φ.Ε. και τις συνέπειες στην αποτελεσματικότητα και στην τήρηση των χρονοδιαγραμμάτων. Οι αναδυόμενες συμπληρωματικές συμβάσεις και τα διαφαινόμενα «πρίμ» έγκαιρης παράδοσης, εκτροχιάζουν και οικονομικά τα έργα πλην της χρονοδιαγραμματικής αστοχίας. Άλλη μια αποτυχία του νέου μοντέλου διαχείρισης με ΙΦΕ , Υπερταμείο και Υπουργείο να παθαίνουν και να μαθαίνουν (ή και όχι) κυριολεκτικά στην πράξη αυτά για τα οποία οι Μηχανικοί του Σιδηροδρόμου έχουν κατηγορηθεί και απαξιωθεί! 

Οι εξαγγελίες έχουν ημερομηνία. Τα έργα έχουν φυσικό αντικείμενο. Και ο σιδηρόδρομος κρίνεται τελικά από αυτό που παραδίδεται και λειτουργεί. 

Την 1η Σεπτεμβρίου 2026, αμέσως μετά την εκπνοή της κυβερνητικής δέσμευσης για την ολοκλήρωση των σιδηροδρομικών έργων του άξονα τον Αύγουστο και λίγες μέρες πριν τη ΔΕΘ, η ΡΑΣ, με τις Αποφάσεις 67/2026 και 68/2026, χορήγησε έγκριση θέσης σε λειτουργία της σταθερής εγκατάστασης παρατρόχιου ETCS επιπέδου 1 στα τμήματα Λάρισα–Πλατύ και Οινόη–Τιθορέα. 

Η χρονική συγκυρία των εγκρίσεων εύλογα δημιουργεί ερωτήματα ως προς την επικοινωνιακή τους αξιοποίηση. 

Αλλά ακόμη σημαντικότερο είναι το ίδιο το περιεχόμενο των αποφάσεων. 

Η ΡΑΣ, ενώ εγκρίνει τη θέση σε λειτουργία, ζητά ταυτόχρονα τη διερεύνηση μελλοντικής αναβάθμισης του συστήματος, προκειμένου να καλυφθούν κίνδυνοι που, όπως ρητά αναφέρεται στις αποφάσεις, σήμερα αντιμετωπίζονται αποκλειστικά με χειρωνακτικές λειτουργικές διαδικασίες διαχείρισης της κυκλοφορίας και αφορούν τη χειρωνακτική διαχείριση των βραδυποριών, τη μη  ανίχνευση θραύσεων σιδηροτροχιών και την έλλειψη δυνατότητας αποκλεισμού τροχιάς σε περιπτώσεις βλάβης ή εργασιών. Με άλλα λόγια, η ίδια η ΡΑΣ αναγνωρίζει ότι, στην περίπτωση των προσωρινών βραδυποριών, η εγκεκριμένη υλοποίηση του συστήματος δεν παρέχει αυτοματοποιημένη επιτήρηση των σχετικών περιορισμών ταχύτητας, με αποτέλεσμα η διαχείρισή τους να εξακολουθεί να βασίζεται σε χειρωνακτικές διαδικασίες. Το ζήτημα αποκτά ιδιαίτερη σημασία δεδομένου ότι στα τμήματα της υποδομής στα οποία αφορά η έγκριση, η υφιστάμενη κατάσταση της γραμμής επιφέρει την επιβολή σημαντικού αριθμού προσωρινών βραδυποριών, οι οποίες αποτελούν πρόσθετο παράγοντα λειτουργικού κινδύνου και αυξημένων απαιτήσεων για την ασφαλή διαχείριση της κυκλοφορίας. 

Ο Σύλλογος Διπλωματούχων Μηχανικών Σιδηροδρόμων δεν αμφισβητεί την ανάγκη ολοκλήρωσης των έργων ούτε την ανάγκη αξιοποίησης κάθε διαθέσιμου συστήματος για την ενίσχυση της ασφάλειας, όμως θεωρεί ότι η ασφάλεια και η αξιοπιστία του σιδηροδρόμου δεν μπορεί να αποτιμώνται επικοινωνιακά.

 Απαιτούν ολοκληρωμένη υποδομή, πλήρη και ουσιαστική λειτουργία των συστημάτων ασφαλείας, επαρκή στελέχωση, συντήρηση και αποτελεσματικό Σύστημα Διαχείρισης Ασφάλειας. Ο ελληνικός σιδηρόδρομος δεν χρειάζεται άλλες εξαγγελίες.

Χρειάζεται έργα που ολοκληρώνονται, συστήματα που λειτουργούν και ασφάλεια που αποδεικνύεται στην πράξη.

 ΤΟ ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΤΟΥ ΣΥΛΛΟΓΟΥ ΔΙΠΛΩΜΑΤΟΥΧΩΝ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΣΙΔΗΡΟΔΡΟΜΩΝ